Absolwenci : Who is Who

Kobusiewicz Michał - archeolog, profesora nauk humanistycznych

matura 1957

notka biograficzna

Michał Kobusiewicz urodził się 8 października 1939 roku w Radomsku w rodzinie ziemiańskiej. Jego ojciec, Aleksander, podporucznik rezerwy Wojska Polskiego, został zamordowany w Katyniu, matka, Jadwiga, wychowując syna, przez długie lata pracowała w służbach rolniczych. Jubilat od 1950 roku mieszka w Poznaniu, gdzie ukończył szkołę podstawową, a w 1957 roku Liceum Ogólnokształcące im. Karola Marcinkowskiego. W tym samym roku został przyjęty na studia na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, które ukończył w 1962 roku, uzyskując stopień magistra archeologii na podstawie pracy pt. Stanowisko z końca paleolitu i początków mezolitu w Poznaniu-Starołęce, napisanej pod kierunkiem prof. dr. Wojciecha Kocki, ówczesnego kierownika Katedry Archeologii UAM. Stopień doktora nauk humanistycznych Michał Kobusiewicz uzyskał na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w 1968 roku na podstawie pracy pt. Paleolit schyłkowy i mezolit w środkowo-zachodniej części Niziny Wielkopolskiej; promotorem jej był prof. dr hab. Waldemar Chmielewski z Uniwersytetu Warszawskiego, a jej recenzentami byli prof. dr Kazimierz Żurowski z Uniwersytetu im. Mikołaja Kopernika w Toruniu i prof. dr Zdzisław A. Rajewski z Państwowego Muzeum Archeologicznego w Warszawie. W 1975 roku Michał Kobusiewicz uzyskał stopień doktora habilitowanego nauk humanistycznych w zakresie archeologii w ówczesnym Instytucie Historii Kultury Materialnej Polskiej Akademii Nauk (obecny Instytut Archeologii i Etnologii) na podstawie rozprawy Pradzieje północno-wschodniej Afryki między 16. a 5. tysiącleciem p.n.e. Recenzentami tej pracy byli prof. dr hab. Janusz K. Kozłowski z Uniwersytetu Jagiellońskiego, prof. dr hab. Waldemar Chmielewski z Uniwersytetu Warszawskiego i prof. dr hab. Romuald Schild z Polskiej Akademii Nauk w Warszawie. W 1992 r. Michał Kobusiewicz uzyskał tytuł profesora nauk humanistycznych nadany przez Prezydenta Lecha Wałęsę.

Źródło: www.muzarp.poznan.pl/muzeum/muz_pol/poczet/Kobusiewicz.html

zdjęcia

artykuły, wspomnienia, inne materiały

Michał Kobusiewicz (ur. 1939 r.) Jubilat należy do grona tych archeologów, którzy dobrze poznali specyfikę pracy muzealnej. Będąc bowiem jeszcze studentem II roku, od l lutego 1959 roku zaczął pracować w Muzeum Archeologicznym w Poznaniu kierowanym wówczas przez doc. dr. Bogdana Kostrzewskiego. Przez wiele lat, aż do momentu przejścia do pracy w Polskiej Akademii Nauk w 1965 roku opiekował się magazynem muzealiów z epoki kamienia. Była to doskonała sposobność poznania materiałów źródłowych z tej epoki. Równie ważnym w tym okresie był jego udział w badaniach terenowych prowadzonych przez prof. Stefana Krukowskiego z Warszawy na stanowiskach paleolitycznych i mezolitycznych w środkowej Polsce, a także w badaniach wykopaliskowych w jaskiniach ojcowskich prowadzonych przez Stanisława Kowalskiego z Muzeum Archeologicznego w Krakowie, w czasie których dobrze poznał metodę badań wykopaliskowych na tego typu stanowiskach. Nowe doświadczenia mógł wykorzystać w tym okresie w badaniach terenowych prowadzonych razem z autorem tego szkicu w dolinie dolnej Noteci, na odcinku pomiędzy Piłą a Krzyżem. Swego rodzaju podsumowaniem tych badań stała się sesja naukowa zorganizowana przez Muzeum Regionalne w Trzciance Lubuskiej w 1965 roku. 1 lipca 1965 roku Michał Kobusiewicz podjął pracę w ówczesnym Zakładzie Archeologii Wielkopolski i Pomorza Instytutu Historii Kultury Materialnej PAN w Poznaniu. Wkrótce potem doszło do bardzo ważnego momentu w rozwoju naukowym tego młodego wówczas archeologa: w początkach 1967 roku wziął on po raz pierwszy udział w badaniach wykopaliskowych nad Nilem, w Sudanie, prowadzonych przez zespół Combined Prehistoric Expedition. Zespół ten, działający do dnia dzisiejszego pod kierunkiem prof. Freda Wendorfa z Southern Methodist University w Dallas (Teksas) i prof. dr. hab. Romualda Schilda z Instytutu Archeologii i Etnologii PAN w Warszawie, gromadzi wybitnych specjalistów zajmujących się epoką kamienia tej części Afryki. Najpoważniejszą rolę odgrywają w nim badacze amerykańscy i polscy. Od tego momentu Jubilat zaczął koncentrować swą uwagę także na zagadnieniach schyłku epoki kamienia w Sudanie i Egipcie. Brał wówczas udział w badaniach terenowych nad Atbarą i środkowym Nilem w Sudanie oraz w Oazie Fajum i Wadi Kubbaniya w Egipcie. Podsumowaniem pierwszego etapu jego studiów nad późnym paleolitem i mezolitem północno-wschodniej Afryki była jego praca habilitacyjna. Doskonałą okazją do poznania problematyki prahistorii Bliskiego Wschodu stał się w 1970 roku udział profesora Michała Kobusiewicza w długim sezonie badań wykopaliskowych znanego jaskiniowego stanowiska środkowopaleolitycznego w Nahr Ibrahim w Libanie, kierowanych przez Ralpha Sołeckiego z Columbia University w Nowym Jorku. W 1982 roku profesor Michał Kobusiewicz został kierownikiem Zakładu Archeologii Wielkopolski i Pomorza Instytutu Historii Kultury Materialnej PAN (obecny Oddział Poznański Instytutu Archeologii i Etnologii PAN). Jednak obowiązki administracyjne nie przeszkodziły mu dynamicznie rozwijać swej pracy naukowej. W ostatnim dwudziestoleciu prowadził badania wykopaliskowe w Wielkopolsce, północno-wschodniej Afryce, w Stanach Zjednoczonych Ameryki Północnej. Jeżeli chodzi o Wielkopolskę, to na szczególne wyróżnienie zasługuje odkrycie w jej zachodniej części bogatego osadnictwa ze schyłku paleolitu, będącego pozostałością grup łowców reniferów, a także osadnictwa paraneolitycznego. Nadal brał udział w badaniach Combined Prehistoric Expedition na Pustyni Zachodniej w Egipcie, a także w polskich badaniach wykopaliskowych na stanowisku neolitycznym w Kadero koło Chartumu, kierowanych przez autora tego szkicu. W tym ostatnim projekcie badawczym, realizowanym przez archeologów z Poznania a organizowanym przez Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej Uniwersytetu Warszawskiego i Muzeum Archeologiczne w Poznaniu, Jubilat jest odpowiedzialny za zbadanie i opracowanie materiałów krzemiennych i kamiennych. Niewątpliwie ważny był także udział profesora Michała Kobusiewicza w amerykańskich badaniach wykopaliskowych na dynastycznym stanowisku Kom el-Hisn, w zachodniej Delcie Nilu, i w niemieckich badaniach cmentarzyska predynastycznego w Minshat Abu Omar, we wschodniej Delcie. We wszystkich tych projektach badawczych był on odpowiedzialny zarówno za eksplorację określonego odcinka stanowiska jak i za opracowanie materiałów krzemiennych i kamiennych. W 1999 roku Michał Kobusiewicz przeprowadził rekonesans archeologiczny w Botswanie. Dalszemu rozwojowi badań archeologicznych Afryki w Poznaniu będzie niewątpliwie sprzyjało utworzenie pracowni archeologii Afryki w strukturze kierowanego przez niego Oddziału Instytutu Archeologii i Etnologii PAN. Godne szczególnego podkreślenia są zasługi profesora Michała Kobusiewicza w opracowaniu programu i realizacji polsko-amerykańskiego projektu, który przewiduje badania porównawcze rozwoju kulturowego społeczności łowiecko-zbierackich w epoce kamienia na Niżu Środkowoeuropejskim i na preriach Środkowego Zachodu USA. Partnerem placówki poznańskiej jest Iowa State University w Ames, w stanie Iowa, a kierownictwo projektu spoczywa w rękach Jubilata i profesora R. F. Bowera z Ames. Ten transatlantycki, unikatowy w skali światowej projekt badawczy, jest kontynuowany. Działalność profesora Michała Kobusiewicza to także przygotowywanie młodych adeptów archeologii, którzy często brali razem z nim udział w badaniach terenowych w Wielkopolsce, Afryce i Ameryce Północnej. Jubilat był promotorem trzech prac doktorskich i recenzentem kilkunastu prac habilitacyjnych i doktorskich oraz opiekunem licznych prac magisterskich. Od wielu już lat jest zatrudniony w Instytucie Prahistorii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, prowadząc tam wykłady z zakresu archeologii epoki kamienia środkowej Europy oraz północno-wschodniej Afryki i strefy śródziemnomorskiej. Jest członkiem wielu znanych naukowych organizacji międzynarodowych i krajowych. Jest współautorem sukcesu sześciu kolejnych sympozjów międzynarodowych na temat schyłku pradziejów północno-wschodniej Afryki, które odbywają się cyklicznie w Poznaniu od 1980 roku. Od wielu lat przewodniczy Radzie Muzeum Archeologicznego w Poznaniu. Profesor Michał Kobusiewicz jest szczerym przyjacielem Muzeum Archeologicznego w Poznaniu. Z okazji jubileuszu czterdziestolecia Jego pracy naukowej pragnę w imieniu wszystkich pracowników Muzeum i własnym złożyć Mu serdeczne życzenia dalszych sukcesów naukowych i wszelkiej pomyślności. Lech Krzyżaniak FONTES ARCHAEOLOGICI POSNANIENSES 2001, t. 39, s. 5-8 (tom poświęcony profesorowi Michałowi Kobusiewiczowi w czterdziestolecie pracy naukowej)

Źródło: www.muzarp.poznan.pl/muzeum/muz_pol/poczet/Kobusiewicz.html